28 września, 2022
13 minutes

Nowotwór neuroendokrynny zastawki krętniczo-kątniczej z nietypową lokalizacją przerzutów

Opis przypadku:
nowotwór neuroendokrynny zastawki krętniczo-kątniczej z nietypową lokalizacją przerzutów

Dr Monika Wójcik-Giertuga
Klinika Endokrynologii i Nowotworów Neuroendokrynnych SUM w Katowicach
Kierownik Kliniki:
prof. dr hab. n. med. Beata Kos-Kudła

Mężczyzna, lat 48
Pracownik fizyczny

Objawy i dotychczasowe leczenie

  • nadciśnienie tętnicze
  • wole guzkowe
  • nieprawidłowa glikemia na czczo
  • przewlekłe zapalenie trzustki
  • od 1,5 roku nie pali, wcześniej 10 sztuk dziennie przez 30 lat
  • alkohol – od 7 lat abstynencja
  • Wywiad rodzinny: matka – rak płuca
  • Leki: walsartan, hydrochlorotiazyd, indapamid

Listopad 2019 r.

Pacjent trafia do szpitala z powodu silnych dolegliwości bólowych jamy brzusznej.

TK jamy brzusznej (11.2019 r.):

W ogonie trzustki zmiana torbielowata 21 x 17 x 17 mm wykazująca łączność z przewodem Wirsunga, poza tym torbiele w torbie sieciowej 88 x 60 x 80 mm i 73 x 63 x 60 mm. W wątrobie w segmencie VI najprawdopodobniej naczyniak 10 mm, w płacie prawym torbiel 10 mm; poza tym torbiele nerek.

EUS trzustki (03.2020 r.):

w trzonie lita zmiana 24 x 18 mm oraz cienkościenna torbiel o wym. 60 x 27 mm.
Biopsja torbieli – cell block – ścięte masy białkowe oraz pojedyncze makrofagi; badanie biochemiczne – CEA 59,2 ng/ml, amylaza >12000 U/l, glukoza 47 mg/dl.
Biopsja zmiany litej – cell block – brunatne fragmenty tkankowe o łącznej śr. 2 cm – fenotyp: CK(+), synaptofizyna (+), chromogranina (+), CD56 (+), Ki-67 (+) w 1% komórek nowotworowych odpowiadające guzowi neuroendokrynnemu.

TUMOUR BOARD (05.2020 r.)

WSKAZANE WYKONANIE DIAGNOSTYKI BIOCHEMICZNEJ I BADANIA
68Ga-DOTA-TATE PET/CT,

NASTĘPNIE KWALIFIKACJA DO LECZENIA OPERACYJNEGO.

Pierwszy pobyt w Klinice Endokrynologii i Nowotworów Neuroendokrynnych (06.2020 r.)

Pacjent zgłaszał okresowe flush, w badaniu fizykalnym zaczerwienie skóry twarzy i dekoltu.

Stężenia markerów nowotworów neuroendokrynnych:

Chromogranina A

48,106 ng/ml [<100]

Serotonina

1 030,32 ng/ml [70-270]

Gastryna

22,6 pg/ml [13-115]

Insulina

4,3 IU/ml [2-25]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

13,73 mg/24h [2-9]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

12,69 mg/24h [2-9]

Rozpoznanie:

Czy to zespół rakowiaka w przebiegu NET trzustki?

„Niektóre guzy neuroendokrynne trzustki mogą wydzielać serotoninę o cechach zespołu rakowiaka. Są to stosunkowo rzadkie nowotwory związane ze zwiększonym stężeniem kwasu 5-hydroksyindolooctowego (5-HIAA) w moczu.”

Pacjenta skierowano na badanie TK jamy brzusznej i 68Ga-DOTA-TATE PET/CT.

TK jamy brzusznej (07.2020 r.):

  • Liczne torbiele w obrębie ogona trzustki, odpowiadające prawdopodobnie zmianie lito-torbielowatej o łącznychwym. 59 x 36 mm (prawdopodobnie zmiana npl niż pozapalna).
  • Na pograniczu trzonu i ogona hyperdensyjna zmiana lita o wym. 28 x 25 mm (odpowiadająca najpewniej npl).
  • Zmiany torbielowate w torbie sieciowej uległy całkowitej regresji; poza tym obraz stabilny.

68Ga-DOTA-TATE PET/CT (07.2020 r.):

Obecność zmian patologicznych:

  • w przypodstawnej części ściany dolno-bocznej lewej komory serca (SUV max 25,7),
  • w trzonie trzustki (SUV max 30,4), oraz w okolicy zastawki krętniczo-kątniczej (SUV max 52,5) oraz powyżej w obrębie krezki (SUV max 43,9).

Lipiec 2020 r.

Włączono do leczenia

SOMATULINE® AUTOGEL®

TUMOUR BOARD (08.2020 r.)

KWALIFIKACJA DO LECZENIA OPERACYJNEGO.

KONTYNUACJA LECZENIA SOMATULINE® Autogel®

LECZENIE OPERACYJNE (09.2020 r.)

Resekcja trzustki i ogona trzustki za śledzioną.

Prawa hemikolektomia (fragment usuniętego jelita cienkiego obejmował uchyłek Meckela).

Badanie histopatologiczne

Trzustka – NET G1, guz śr. 2,7 cm, Ki-67<3%, IM 1MF/2 mm2, w tkance tłuszczowej 36 węzłów chłonnych, w 3 z nich przerzuty.

Uchyłek Meckela – NET G1 o śr. 1,5 mm, Ki-67<3%, IM 0 MF/7HPF.

W zastawce krętniczo-kątniczej – NET G1, guz śr. 5,5 cm, Ki-67<1%, IM 1MF/2 mm2, w przylegającej tkance tłuszczowej 8 węzłów chłonnych, w 6 z nich przerzuty NET, w tkance tłuszczowej okołookrężniczej drobne ognisko NET oraz w 3 na 8 węzłów chłonnych obecne przerzuty.

„Podobny obraz mikroskopowy guzów trzustki i jelita oraz profil immunohistochemiczny (serotonina (+), CDX2 (+)) przemawiają za rozpoznaniem NET zastawki krętniczo-kątniczej z przerzutem do trzustki, badanie IHC clusterin oraz Islet-1 nie są dostępne, potrzebna korelacja z danymi klinicznymi, m.in. obrazowaniem PET.”

Drugi pobyt w Klinice Endokrynologii i Nowotworów Neuroendokrynnych (10.2020 r.)

Pacjent w trakcie leczenia – Somatuline® Autogel®

Czuje się dobrze, nie prezentuje objawów flush, neguje dolegliwości bólowe jamy brzusznej. Rytm wypróżnień w normie.

Stężenia markerów nowotworów neuroendokrynnych w granicach normy:

Chromogranina A

46,109 ng/ml [<100]

Serotonina

164,97 ng/ml [70-270]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

4,11 mg/24h [2-9]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

1,72 mg/24h [2-9]

Badanie histopatologiczne
(opinia drugiego patomorfologa)

Obraz mikroskopowy guzów nowotworowych okolicy zastawki krętniczo-kątniczej i uchyłka Meckela odpowiada wg klasyfikacji WHO 2017 dobrze zróżnicowanemu guzowi neuroendokrynnemu G1 (NET G1). Stwierdzono przerzuty nowotworowe w węzłach chłonnych w tkance tłuszczowej okołojelitowej i okołotrzustkowej.

Guz nowotworowy w trzustce ma charakter przerzutu nowotworowego z jelita, na co wskazuje profil immunohistochemiczny.

Stopień zaawansowania nowotworu jelita według ENETS: pT4(m)N1M1.

Rozpoznanie:

Stan po hemikolektomii prawostronnej z usunięciem uchyłka Meckela, usunięciem trzonu i ogona trzustki ze śledzioną.
Zespół rakowiaka w trakcie leczenia Somatuline® Autogel®.

TK jamy brzusznej (12.2020 r.):

Obraz zmian stabilny.

68Ga-DOTA-TATE PET/CT (04.2021 r.):

  • Zmiana patologiczna o wzmożonej ekspresji receptorów somatostatynowych w ścianie lewej komory serca (wlk. 37 x 33 mm, SUV max 33,1).
  • W głowie trzustki obszar podwyższonego gromadzenia znacznika wlk. 11 x 8 mm (SUV max 15,9) – nieobecna wcześniej, budzi podejrzenie zmiany ogniskowej.
  • Węzły chłonne o niewielkim gromadzeniu znacznika (SUV max do 4,8).

TUMOUR BOARD (06.2021 r.)

KONTYNUACJA LECZENIA SOMATULINE® Autogel®

WSKAZANE WYKONANIE ECHO SERCA ORAZ EWENTUALNA OCENA W BADANIU MR SERCA
KONTROLNE BADANIE TK JAMY BRZUSZNEJ ZA 6 MIESIĘCY

ECHOKARDIOGRAFIA – w granicach normy

TK jamy brzusznej (01.2022 r.):

  • Zmiana w obrębie głowy trzustki mogąca odpowiadać ognisku guza neuroendokrynnego.
  • Ściana kikuta pętli jelita cienkiego pogrubiała, co może wynikać ze zmian zapalnych.
  • Pogrubienie ściany dolnej lewej komory serca z uwypukleniem w kierunku przepony.

Ostatni pobyt w Klinice Endokrynologii
i Nowotworów Neuroendokrynnych (05.2021 r.)

Pacjent w trakcie leczenia – Somatuline® Autogel®

Pacjent czuje się dobrze, neguje objawy flush, rytm wypróżnień w normie, masa ciała stabilna.

Stężenia markerów nowotworów neuroendokrynnych:

Chromogranina A

24,708 ng/ml [<100]

Serotonina

298,75 ng/ml [70-270]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

1,42 mg/24h [2-9]

Kwas 5-hydroksyindolooctowy w DZM

2,33 mg/24h [2-9]

EKG
Lewogram. Rytm zatokowy,
miarowy o częstości 54/min,
ujemne załamki T w odprowadzeniu III.

ProBNP – 33,4 pg/ml [N do 125]

Obecnie:

Chory przyjmuje Somatuline® Autogel® od blisko 2 lat.
Leczenie jest dobrze tolerowane, pacjent, mimo rozsianej choroby, nie prezentuje obecnie żadnych objawów.

META DO TRZUSTKI

NET jelita cienkiego – synchroniczne i metachroniczne NET trzustki – odrębne ogniska czy przerzut jednego miejsca do drugiego?

Określenie lokalizacji ogniska pierwotnego – istotne z uwagi na implikacje dla rokowania i leczenia (rokowanie gorsze w przypadku NET trzustki z przerzutami niż w przerzutowym NET jelita cienkiego).

Przypisanie ogniska pierwotnego oparto na określeniu umiarkowanej lub silnej ekspresji CDX2 I/lub serotoniny przy braku ekspresji PAX6, ISL-1 lub clusterin (ognisko pierwotne w jelicie). Oznaczenia pochodzenia trzustkowego dokonano na podstawie obecności jakiejkolwiek ekspresji PAX6 lub ISL-1.

U prawie 2/3 pacjentów guz trzustki był przerzutem z ogniska pierwotnego nowotworu neuroendokrynnego jelita, u pozostałej 1/3 pacjentów stanowił osobny guz pierwotny.

Scott AT, Pelletier D, Maxwell JE, Sherman SK, Keck KJ, Li G, Dillon JS, O’Dorisio TM, Bellizzi AM, Howe JR. The Pancreas as a Site of Metastasis or Second Primary in Patients with Small Bowel Neuroendocrine Tumors. Ann Surg Oncol. 2019 Aug;26(8):2525 2532. doi: 10.1245/s10434 019 07370 3. Epub 2019 Apr 22. PMID: 31011904; PMCID: PMC6612307.

META DO SERCA

Serce jest rzadką lokalizacją dla przerzutów NET.

Przerzuty do serca są często bezobjawowe.

Przerzut NET do serca wykrywa się najczęściej za pomocą 68Ga-DOTA-TATE PET/CT.

Większość pacjentów z NET z przerzutami do serca ma chorobę uogólnioną.

Bonsen LR, Aalbersberg EA, Tesselaar M, Stokkel MP. Cardiac neuroendocrine tumour metastases: case repor ts and review of the l i terature. Nucl Med. Commun. 2016 May;37(5):461-5. doi :10.1097/MNM.0000000000000464. PMID: 26671851.

SOMATULINE® AUTOGEL®

Znamiennie wydłużenie PFS u pacjentów z przerzutowymi guzami neuroendokrynnymi jelit i trzustki NET G1 i G2 (Ki-67<10%)

Udowodniona skuteczność antyproliferacyjna w NET trzustki i jelit

Skuteczność u chorych z progresją choroby

Dobra tolerancja leczenia i bezpieczeństwo

W przypadku NET wywodzących się z midgut lub ze środkowej części prajelita mediana PFS ponad 5 lat

Skuteczność w leczeniu zespołu rakowiaka

PFS w przypadku NET wywodzących się ze środkowej części prajelita

* Populacja ITT obejmowała wszystkich pacjentów poddanych randomizacji w badaniu głównym (niezależnie od tego, czy kontynuowali leczenie w ramach OLE).
1. Caplin et al. N Engl J Med 371(3), 224-233 (2014). CI –przedział ufności; ITT –zamiar leczenia; LAN –lanreotyd autogel 120 mg; LAN-LAN –LAN w badaniu głównym i OLE; NET –guz neuroendokrynny; NR –nie podano; OLE –badanie kontynuacyjne prowadzone metodą otwartej próby;PBO –placebo; PBO-LAN –placebo w badaniu głównym i LAN w OLE; PD –progresja choroby; PFS –przeżycie wolne od progresji choroby Caplin, ME. Pavel, M., Phan, AT. et al. Endocrine (2020). hffns-//doi.om/10.1007/s12020-020-02475-2

Przygotowano na podstawie Case study wygłoszonego 01 lipca 2022 r. przez dr Monikę Wójcik-Giertugę podczas konferencji: XXVI Kurs Kształcenia Ustawicznego z Endokrynologii, Diabetologii i Chorób Metabolicznych.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych:

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Działania niepożądane można zgłaszać za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309, adres www: https://smz.ezdrowie.gov.pl Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego.

Somatuline AUTOGEL, 60 mg, 90 mg, 120 mg (Lanreotyd), roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce; SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY: Lanreotyd 60 mg, 90 mg, 120 mg (w postaci lanreotydu octanu). Każda ampułko-strzykawka zawiera przesycony roztwór lanreotydu octanu w postaci zasady, o stężeniu odpowiadającym 0,246 mg lanreotydu na 1 mg roztworu, co zapewnia rzeczywistą dawkę lanreotydu w jednej iniekcji wynoszącą odpowiednio 60 mg, 90 mg lub 120 mg. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA: Roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce. Biały do jasnożółtego, lepki, przesycony roztwór. WSKAZANIA DO STOSOWANIA: – w długotrwałym leczeniu chorych na akromegalię, gdy stężenie krążącego hormonu wzrostu (GH) i (lub) insulinopodobnego czynnika wzrostu (IGF-1) pozostają nieprawidłowe po operacji i (lub) radioterapii oraz u pacjentów, u których nie jest możliwe przeprowadzenie operacji chirurgicznej i (lub) zastosowanie radioterapii. Celem postępowania terapeutycznego w akromegalii jest obniżenie …

stężeń GH i IGF-1, i o ile jest to możliwe, doprowadzenie ich do wartości prawidłowych; – w leczeniu objawów związanych z akromegalią; – w leczeniu guzów neuroendokrynnych żołądkowo-jelitowo-trzustkowych (GEP-NET) G1 i części guzów G2 (indeks Ki67 do maksymalnie 10%) środkowej części prajelita, trzustki lub nieznanego pochodzenia, po wykluczeniu ognisk pierwotnych w końcowej części prajelita, u dorosłych pacjentów z nieoperacyjnymi guzami miejscowo zaawansowanymi lub z przerzutami; – w leczeniu objawów związanych z guzami neuroendokrynnymi. DAWKOWANIE I SPOSÓB PODAWANIA: Produkt leczniczy Somatuline Autogel dostępny jest w trzech dawkach: 60 mg, 90 mg i 120 mg lanreotydu. Akromegalia: Zalecana dawka początkowa wynosi od 60 do 120 mg podawana co 28 dni. Następnie należy dostosować dawkę leku w zależności od odpowiedzi pacjenta (mierzonej złagodzeniem objawów i (lub) obniżeniem stężeń GH i (lub) IGF-1). W przypadku nieuzyskania pożądanej odpowiedzi, dawkę leku można zwiększyć. Dawkę można zwiększyć, jeśli stężenie GH przekracza 2,5 ng/ml. W przypadku stężeń GH w zakresie od 2,5 ng/ml do 1 ng/ml, dawkę można utrzymać, jeśli zależny od wieku poziom IGF-1 jest prawidłowy. W przypadku uzyskania całkowitej kontroli ( obniżenie stężenia GH poniżej 1 ng/ml, normalizacja stężenia IGF-1 i (lub) ustąpienie objawów) dawkę leku można zmniejszyć. U pacjentów, u których analog somatostatyny zapewnia dobrą kontrolę objawów choroby, produkt leczniczy Somatuline Autogel można wstrzykiwać w dawce 120 mg co 42 lub56 dni. Na przykład, u pacjentów, u których uzyskano dobrą kontrolę za pomocą produktu leczniczego Somatuline Autogel w dawce 60 mg podawanej co 28 dni, można kontynuować leczenie produktem leczniczym Somatuline Autogel w dawce 120 mg podawanej co 56 dni, a u pacjentów, u których uzyskano dobrą kontrolę podając produkt leczniczy Somatuline Autogel w dawce 90 mg co 28 dni, można kontynuować leczenie produktem leczniczym Somatuline Autogel w dawce 120 mg co 42 dni. Długoterminowe monitorowanie objawów oraz stężeń GH i IGF-1 należy prowadzić zgodnie ze wskazaniami klinicznymi. Leczenie objawów związanych z guzami neuroendokrynnymi Zalecana dawka początkowa wynosi od 60 do 120 mg podawana co 28 dni. Następnie należy dostosować dawkę indywidualnie w zależności od stopnia ustąpienia objawów. Maksymalna zalecana dawka to 120 mg co 28 dni. U pacjentów, u których analog somatostatyny zapewnia dobrą kontrolę objawów choroby, produkt leczniczy Somatuline Autogel można wstrzykiwać w dawce 120 mg co 42 lub 56 dni. Na przykład, u pacjentów, u których uzyskano dobrą kontrolę za pomocą produktu leczniczego Somatuline Autogel w dawce 60 mg podawanej co 28 dni, można kontynuować leczenie produktem leczniczym Somatuline Autogel w dawce 120 mg podawanej co 56 dni, a u pacjentów, u których uzyskano dobrą kontrolę podając produkt leczniczy Somatuline Autogel w dawce 90 mg co 28 dni, można kontynuować leczenie produktem leczniczym Somatuline Autogel w dawce 120 mg co 42 dni. Należy ściśle monitorować objawy po zmianie leczenia obejmującej dłuższe odstępy między dawkami. Leczenie guzów neuroendokrynnych żołądkowo-jelitowo-trzustkowych (GEP-NET) G1 i części guzów G2 (indeks Ki67 do maksymalnie 10%) środkowej części prajelita, trzustki lub nieznanego pochodzenia, po wykluczeniu ognisk pierwotnych w końcowej części prajelita, u dorosłych pacjentów z nieoperacyjnymi guzami miejscowo zaawansowanymi lub z przerzutami. Zalecana dawka to jedno wstrzyknięcie produktu leczniczego Somatuline Autogel 120 mg podawane co 28 dni. Leczenie produktem leczniczym Somatuline Autogel 120 mg należy prowadzić tak długo, jak jest to konieczne w celu kontroli guza. Zaburzenia czynności nerek i (lub) wątroby: U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby nie jest konieczne dostosowanie dawki ze względu na szeroki zakres dawek terapeutycznych lanreotydu. Pacjenci w podeszłym wieku: U pacjentów w podeszłym wieku nie jest konieczne dostosowanie dawki ze względu na szeroki zakres dawek terapeutycznych lanreotydu. Dzieci i młodzież: Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania produktu leczniczego Somatuline Autogel u dzieci i młodzieży. Sposób podawania: Produkt leczniczy Somatuline Autogel należy wstrzykiwać głęboko podskórnie w górny zewnętrzny kwadrant pośladka lub w górną zewnętrzną część uda. W przypadku pacjentów, którzy otrzymują stałą dawkę produktu Somatuline Autogel oraz po odpowiednim przeszkoleniu przez pracownika służby zdrowia, produkt może być podany samodzielnie przez pacjenta lub przez przeszkoloną osobę. W przypadku samodzielnego podania leku iniekcje należy podawać w górną, zewnętrzną powierzchnię uda. Decyzję dotyczącą tego, czy pacjent może wykonywać iniekcje samodzielnie, czy powinna je podawać przeszkolona osoba, powinien podjąć pracownik służby zdrowia. Niezależnie od miejsca wykonania iniekcji, nie należy przy tym tworzyć fałdu skóry, a igłę należy wprowadzać w sposób zdecydowany, na całą jej długość, prostopadle do powierzchni skóry. Iniekcje należy podawać naprzemiennie po lewej i prawej stronie ciała. PRZECIWWSKAZANIA: Nadwrażliwość na substancję czynną, somatostatynę, pochodne peptydy lub na którąkolwiek substancję pomocniczą SPECJALNE OSTRZEŻENIA I ŚRODKI OSTROŻNOŚCI DOTYCZĄCE STOSOWANIA: Kamica żółciowa i powikłania kamicy żółciowej Lanreotyd może hamować motorykę pęcherzyka żółciowego i przyczyniać się do powstawania kamieni żółciowych. Dlatego pacjenci mogą wymagać okresowego monitorowania. W przypadku długotrwałego leczenia zaleca się wykonywanie badania echograficznego pęcherzyka żółciowego przed leczeniem oraz co 6 miesięcy. Po wprowadzeniu leku do obrotu, u pacjentów leczonych lanreotydem zgłaszano przypadki komplikacji związanych z tworzeniem się kamieni żółciowych takie jak zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie dróg żółciowych i zapalenie trzustki, wymagające cholecystektomii. W przypadku podejrzenia powikłań związanych z kamicą żółciową należy przerwać stosowanie lanreotydu i wdrożyć odpowiednie leczenie. Hiperglikemia i hipoglikemia Badania farmakologiczne przeprowadzone na zwierzętach i u ludzi wykazały, że lanreotyd, podobnie jak somatostatyna i jej analogi, może hamować wydzielanie insuliny i glukagonu. W związku z tym u pacjentów leczonych lanreotydem może wystąpić hipoglikemia lub hiperglikemia. Rozpoczynając leczenie lanreotydem, należy kontrolować stężenie glukozy we krwi, a gdy dawka zostanie zmieniona należy odpowiednio zmodyfikować leczenie przeciwcukrzycowe. Niedoczynność tarczycy W trakcie leczenia lanreotydem pacjentów z akromegalią obserwowano niewielkie zmniejszenie czynności gruczołu tarczowego, chociaż wystąpienie klinicznej niedoczynności tarczycy jest rzadkie. O ile jest to wskazanie kliniczne, należy przeprowadzić badania oceniające czynność tarczycy. Bradykardia Podczas leczenia lanreotydem u pacjentów bez wcześniejszych zaburzeń kardiologicznych może dojść do zwolnienia akcji serca, które jednak nie musi prowadzić do przekroczenia progu bradykardii. U pacjentów z chorobą serca przed włączeniem lanreotydu może wystąpić bradykardia zatokowa. U pacjentów z bradykardią należy zachować ostrożność przy rozpoczynaniu leczenia lanreotyde. Czynność trzustki U niektórych pacjentów leczonych lanreotydem z powodu guzów neuroendokrynnych przewodu pokarmowego i trzustki obserwowano zewnątrzwydzielniczą niewydolność trzustki (ang. pancreatic exocrine insufficiency – PEI ). Objawy PEI mogą obejmować stolce tłuszczowe, luźne stolce, wzdęcia brzucha i utratę masy ciała. U pacjentów z tymi objawami należy rozważyć badania przesiewowe i odpowiednie leczenie PEI zgodnie z wytycznymi klinicznymi. Monitorowanie guza przysadki mózgowej U pacjentów z akromegalią stosowanie lanreotydu nie zwalnia z konieczności monitorowania objętości guza przysadki mózgowej. DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE: Działania niepożądane, zgłaszane w badaniach klinicznych u pacjentów z akromegalią oraz guzami neuroendokrynnymi (GEP-NET), leczonych lanreotydem, wymieniono w tabeli z podziałem na odpowiednie układy i narządy, zgodnie z następującą klasyfikacją: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1 /10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Najczęściej występujące działania niepożądane podczas leczenia lanreotydem to zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (najczęściej zgłaszano biegunkę i ból brzucha, przemijający zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego), kamicę żółciową (często bezobjawową) oraz reakcje w miejscu podania (ból, guzek lub stwardnienie). Profil działań niepożądanych jest podobny przy stosowaniu tego leku we wszystkich wskazaniach. Zaburzenia układu immunologicznego: częstość nieznana: reakcje alergiczne (w tym obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, nadwrażliwość); Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: często: hipoglikemia, zmniejszenie apetytu**, hiperglikemia, cukrzyca; Zaburzenia psychiczne: niezbyt często: bezsenność*; Zaburzenia układu nerwowego: często: ból głowy, zawroty głowy, ospałość**; Zaburzenia serca: często: bradykardia zatokowa*; Zaburzenia naczyniowe: niezbyt często: uderzenia gorąca*; Zaburzenia żołądka i jelit: Bardzo często: biegunka, wolne stolce*, ból brzucha; często: nudności, wymioty, zaparcia, wzdęcia, uczucie pełności, uczucie dyskomfortu w brzuchu*, dyspepsja, biegunka tłuszczowa**; niezbyt często: nieprawidłowe zabarwienie stolca*; częstość nieznana: zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki, zapalenie trzustki; Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych: bardzo często: kamica żółciowa; poszerzenie przewodów żółciowych*; częstość nieznana: zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie dróg żółciowych; Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: często: łysienie, hipotrychoza*; Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: często: ból mięśniowo-szkieletowy**, ból mięśniowy**; Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania: często: astenia, zmęczenie, reakcje w miejscu podania (ból, zgrubienie, stwardnienie, guzek, świąd), częstość nieznana: ropień w miejscu wstrzyknięcia; Badania diagnostyczne: często: wzrost aktywności ALAT*, nieprawidłowa aktywność AspAT*, nieprawidłowe stężenie ALAT*, wzrost stężenia bilirubiny we krwi*, wzrost stężenia glukozy we krwi*, wzrost stężenia hemoglobiny glikozylowanej*, zmniejszenie masy ciała, zmniejszenie aktywności enzymów trzustkowych**; niezbyt często: wzrost aktywności AspAT*, wzrost aktywności fosfatazy zasadowej we krwi*, nieprawidłowe stężenie bilirubiny we krwi*, spadek stężenia sodu we krwi* – * na podstawie badań przeprowadzonych z udziałem pacjentów z akromegalią; ** na podstawie badań przeprowadzonych z udziałem pacjentów z guzami GEP-NET; Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych: Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych, Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: +48 22 49 21 301, Faks: +48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl PODMIOT ODPOWIEDZIALNY: Ipsen Pharma, 70 rue Balard, 75015 Paris, Francja. INFORMACJI O LEKU UDZIELA: IPSEN Poland Sp. z o.o., ul. Chmielna 73, 00-801 Warszawa, tel.: (22) 653 68 00, fax: (22) 653 68 22. Numer pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: 10944 (Somatuline AUTOGEL, 60 mg), 10945 (Somatuline AUTOGEL, 90 mg), 10946 (Somatuline AUTOGEL, 120 mg); KATEGORIA DOSTĘPNOŚCI: Produkt leczniczy wydawany z przepisu lekarza – Rp.; Lek umieszczony w wykazie leków refundowanych* w chorobach przewlekłych we wskazaniach: a) Akromegalia; Leczenie objawów hipersekrecji występujących w przebiegu nowotworów neuroendokrynnych: Somatuline Autogel 120 mg: cena detaliczna 5956,55 PLN; odpłatność dla pacjenta – 4,27 PLN; Somatuline Autogel 90 mg: cena detaliczna 4512,36 PLN; odpłatność dla pacjenta – 48,15 PLN; b) Leczenie guzów neuroendokrynnych żołądkowo-jelitowo-trzustkowych GEP-NET G1 i części G2 (index Ki67 do maksymalnie 10%) środkowej części prajelita, trzustki, po wykluczeniu ognisk pierwotnych w końcowej części prajelita, u dorosłych pacjentów z nieoperacyjnymi guzami miejscowo zaawansowanymi lub z przerzutami: Somatuline Autogel 120 mg: cena detaliczna 5956,55 PLN; odpłatność dla pacjenta – 0,00 PLN; Somatuline Autogel 90 mg: cena detaliczna 4512,36 PLN; odpłatność dla pacjenta – 44,95 PLN. Przed zastosowaniem należy zapoznać się z zatwierdzoną Charakterystyką Produktu Leczniczego. Data ostatniej aktualizacji Charakterystyki Produktu Leczniczego: 01.04.2025 r.*Obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych.